علينقي وزيري در سال 1266 در تهران به دنيا آمد. موسي، پدر وي، افسر بود و به همين جهت علينقي و چهار برادرش به خدمت نظام درآمدند. علي نقي نواختن تار را از 15 سالگي نزد دايي خود، حسينعلي خان، آغاز كرد و به زودي از وي پيشي گرفت و چنان به موسيقي علاقه مند شد كه تمام اوقات فراغت خويش را به تمرين ساز مي پرداخت.
وي سپس نت خواني را از ياور آقا خان، صاحب منسب موزيك نظام آموخت و بعد از آن با يكي از معلمين موزيك مدرسه سن لويي كه كشيشي فرانسوي به نام پرژوفروا بود، آشنا شد و از او تئوري موسيقي و مقدمات هارموني را آموخت.
در مورد علينقي وزيري گفته مي شود كه وي پس از ورزش صبحگاهي به صندوق خانه مي رفت و تا شب به تمرين تار مي پرداخت. اما در زماني كه براي تحصيل به اروپا سفر كرد، حدود 5 سال از تمرين مداوم تار دور ماند و مدتي طول كشيد تا به وضعيت پيش از سفر خود بازگردد. در همين زمان(1302) بود كه اقدام به تاسيس مدرسه موسيقي كرد. در اين مدرسه علاوه بر تدريس ساز، نت خواني، وزن خواني و به طور كلي تئوري موسيقي آموزش داده مي شد و عده زيادي از آهنگسازان و نوازندگاني مانند روح الله خالقي، حسين سنجري، ابوالحسن صبا، موسي معروفي، خادم ميثاق و “ كه آثارشان بعدها در تاريخ موسيقي ايران ثبت شد، از اين مدرسه فارغ التحصيل شدند.
علينقي وزيري در سال 1303 كلوپ موزيكال را تاسيس كرد كه در اين كلوپ هفته اي يكبار با شاگردان خود كنسرت مي داد. وي در سال 1304 اقدام به برگزاري سلسله كنسرت ها و سخنراني هايي در زمينه هنر و زيبا شناسي موسيقي كرد. رياست مدرسه موسيقي در سال 1307 به او محول شد و در حدود سال 1313 در اثر جديت در امر آموزش موسيقي توانست تدريس سرود را در برنامه درسي آموزش و پرورش دوره دبستان بگنجاند. او تا آغاز جنگ جهاني دوم در مقام رياست مدرسه عالي موسيقي انجام وظيفه كرد و سپس از كار كنار گذاشته شد. وي در اين دوران به تاليف كتاب هايي در زمينه هاي مختلف موسيقي پرداخت و مدتي نيز به عنوان استاد ممتاز، در دانشگاه زيبا شناسي هنر تدريس كرد و سرانجام در سال 1358 در تهران درگذشت.
آثار مكتوب : دستور تار وسه تار (دو جلد)، دستور ويولون (2 ج)، موسيقي نظري (3 بخش)، در عالم موسيقي وصنعت ( مجموعه خطابه ها)، سرودهاي مدارس، زيبا شناسي در هنر وطبيعت ( ترجمه و اقتباس)، تاريخ عمومي هنر و زيبا شناسي، سرودها از پندهاي سعدي و مجموعه نوشته هاي پراكنده ( به كوشش سيد عليرضا ميرعلي نقي).
آثار صوتي : صفحات گرامافون، شامل تكنوازي هاي تار، همنوازي ها( با ساز/ اركستر / آواز) از ساخته هاي خود همراه كلام حسين گل گلاب و ديگران . بازسازي شده ها توسط اركستر بزرگ راديو تهران، به رهبري روح الله خالقي و جواد معروفي.
آثار انتخابي : دخترك ژوليده، ژيمناستيك موزيكال (تكنوازي هاي تار)، شكايت ني مشتاق وپريشان، دوست
